ՀՆՀ # 150221-01 ` ՆԱԽԱՄՐՑՈՒԹԱՅԻՆ ՊԱՐԶԱԲԱՆՈՒՄՆԵՐ

ՀՆՀ # 150221-01 Մրգաշատ գյուղի ոռոգման համակարգի ընդլայնման ծրագրի շրջանակներում շինարարական աշխատանքների իրականացման մրցույթին առնչվող հարցերի պարզաբանումները կից փաստաթղթում՝

💧 ԱՋԱԿՑՈՒԹՅՈՒՆ ՀԱՅԱՍՏԱՆԻ ՍՏՈՐԵՐԿՐՅԱ ՋՐԵՐԻ ՄՈՆԻԹՈՐԻՆԳԻ ԻՐԱԿԱՆԱՑՄԱՆԸ

ԱՄՆ ՄԶԳ-ն ԳԱՏՕ ծրագրի միջոցով կարևոր դերակատարում ունի Հայաստանում ստորերկրյա ջրային ռեսուրսի կառավարման կարողությունների հզորացման գործում։ ՀՀ շրջակա միջավայրի նախարարությանն ուղղված աջակցության շրջանակում ԳԱՏՕ ծրագիրն օգնում է վերականգնել և ընդլայնել Արարատյան դաշտի ստորերկրյա ջրերի մոնիթորինգի ազգային դիտացանցը։ 2016 թվականից մինչ օրս ԳԱՏՕ ծրագիրը ՀՀ շրջակա միջավայրի (ՀՀ ՇՄ) նախարարությանը տրամադրել է համակողմանի տեխնիկական աջակցություն, ներառյալ՝ վերապատրաստում, կարողությունների զարգացում, սարքավորումների նվիրաբերում, ինչպես նաև մի քանի ստորերկրյա դիտահորերի նորոգում։
Դիտահորերում իրականացվող չափումները տեղեկություններ են հաղորդում ստորերկրյա ջրատար հորիզոնի վիճակի վերաբերյալ։ Այդ տվյալները կարևոր են նաև ստորերկրյա ջրային ռեսուրսների արդյունավետ կառավարման և պլանավորման համար։ Որոշումների կայացման փաստականությունն ամրապնդելու համար ԳԱՏՕ ծրագիրը 2019-2020թթ․-ին գերժամանակակից սարքավորումներ նվիրաբերեց ՀՀ ՇՄ նախարարության

Հիդրոօդերևութաբանության և մոնիթորինգի կենտրոնին (ՀՕՄԿ), որը որպես նախարարության առանձին ստորաբաժանում պատասխանատու է ստորերկրյա ջրային ռեսուրսների մոնիթորինգի իրականացման համար։ ՀՕՄԿ-ին տրամադրվեցին ուլտրաձայնային հոսքաչափ, ստորերկրյա ջրերի մակարդակաչափեր, հորի տեսախցիկ, ինչպես նաև ջրի ջերմաստիճանը, լուծված թթվածնի քանակությունը և էլեկտրահաղորդականությունը չափող շարժական սարքեր։ 2019թ․-ին ԳԱՏՕ ծրագիրն իրականացրեց Արարատյան դաշտի սնման գոտում տեղակայված յոթ դիտահորերի նորոգում՝ ստորերկրյա ջրային ռեսուրսների մոնիթորինգի ազգային դիտացանցում ընդգրկելու նպատակով։ 2021թ-ի մայիսից ՀՕՄԿ-ը կսկսի չափումներ կատարել տվյալ դիտահորերում։ Ներկայումս ԳԱՏՕ ծրագրի կողմից տրամադրված սարքավորումներով ՀՕՄԿ-ը 238 դիտահորերում իրականացնում է ստորերկրյա ջրային ռեսուրսների մշտադիտարկում:

Շրջակա միջավայրի նախարարության խնդրանքով ԳԱՏՕ ծրագիրը կիրականացնի ևս երկու ստորերկրյա ջրային ռեսուրսների մոնիթորինգի դիտահորերի նորոգում Արարատի և Արմավիրի մարզերի Դալար և Վարդանաշեն համայնքներում։ 2021թ․ հունվար-փետրվար ամիսներին ԳԱՏՕ ծրագրի և ՀՕՄԿ-ի հիդրոլոգները կատարեցին դիտահորերի վիճակի և տարածքի զննություն։ Տեսախցիկի 📹 օգնությամբ մասնագետները կարողացան գնահատել հորի վիճակը և թափոններով լցվածությունը։ Նորոգման աշխատանքները կներառեն՝ դիտահորերի մաքրում, վնասված կառուցվածքների նորոգում, փականների փոխարինում և տարածքի ցանկապատում 🛠։

📌Տեսախցիկով նկարահանված արտեզյան հորը սույն հղումով։

Ստորերկրյա ջրային ռեսուրսների մոնիթորինգը ենթադրում է, որ մշտադիտարկման աշխատանքներում ներգրավված մասնագետները պետք է ունենան սարքավորումների օգտագործման և ջրերի նմուշառման և գնահատման հմտություններ, ինչպես նաև ընդհանուր գիտելիքներ ստորերկրյա ջրային ռեսուրսի վերաբերյալ։ ԳԱՏՕ ծրագրի օժանդակությամբ ԱՄՆ երկրաբանական հետազոտությունների կենտրոնը 2016թ․-ին նախարարության անձնակազմի համար անցկացրեց վերապատրաստում հորերի գույքագրման, տվյալների հավաքման, ջրի որակի նմուշառման ընթացակարգերի վերաբերյալ, իսկ 2017թ․-ին վեբինար՝ ստորերկրյա ջրերի հոսքի մոդելավորման և հիդրոերկրաբանական կառուցվածքի վերաբերյալ։ Արարատյան դաշտի ստորերկրյա ջրերը Հայաստանի Հանրապետության համար ունեն ռազմավարական նշանակություն։ Հաշվի առնելով ստորերկրյա ջրերի մակարդակի իջեցման միտումը՝ անհրաժեշտ է ունենալ ջրային ռեսուրսների արդյունավետ կառավարման քաղաքականություն՝ ներկա և ապագա սերունդների ջրի կարիքները բավարարելու, ջրային ռեսուրսների հետագա կրճատումը և շրջակա միջավայրի վրա բացասական ազդեցությունը կանխելու համար։

ՀԱՅՏ ՆԵՐԿԱՅԱՑՆԵԼՈՒ ՀՐԱՎԵՐ. ՄՐԳԱՇԱՏ ԳՅՈՒՂԻ ՈՌՈԳՄԱՆ ՀԱՄԱԿԱՐԳԻ ԱՐԴՅՈՒՆԱՎԵՏՈՒԹՅԱՆ ԲԱՐՁՐԱՑՄԱՆ ԾՐԱԳԻՐ

Հայտ ներկայացնելու հրավեր (ՀՆՀ)

Խողովակների, կցամասերի ձեռքբերում և շինարարական աշխատանքների իրականացում Մրգաշատ գյուղի ոռոգման համակարգի արդյունավետության բարձրացման շրջանակում

ՀՆՀ-ի համարը՝  150221-01

ԱՄՆ ՄԶԳ-ի հայաստանյան առաքելության «Գիտական առաջադեմ տեխնոլոգիաների օգտագործում և համագործակցություն հանուն ռեսուրսների համալիր պահպանության» ծրագիրը հրավիրում է ներկայացնելու հայտեր ՊԷ խողովակների, կցամասերի ձեռքբերման, խողովակաշարի տեղադրման և մոնտաժման աշխատանքների իրականացման, ինչպես նաև փականային արկղի և ջրընդունիչի արկղի կառուցման համար՝ Մրգաշատ գյուղի ոռոգման համակարգի արդյունավետության բարձրացման ծրագրի հայեցակարգի շրջանակում:

ՀՆՀ-ի ամբողջական փաստաթուղթը կից հղումով՝

Հայտերը պետք է ներկայացվեն մինչև 2021թ.-ի մարտի 1-ը՝ Երևանի ժամանակով ժամը 17:00: Յուրաքանչյուր հայտատու պետք է հայտի էլեկտրոնային տարբերակը ներկայացնի aspired@engl.com հասցեով:

ՀՆՀ # 190121-01՝ ՆԱԽԱՄՐՑՈՒԹԱՅԻՆ ՊԱՐԶԱԲԱՆՈՒՄՆԵՐ

ՀՆՀ # 190121-01 Հովտաշատ գյուղի ոռոգման համակարգի ընդլայնման ծրագրի շրջանակներում շինարարական աշխատանքների իրականացման մրցույթի մասնակիցների նախամրցութային պարզաբանումները ստորև՝

ՈԿԱՀ ՕԳՏԱԳՈՐԾՄԱՆ ՎԵՐԱՊԱՏՐԱՍՏՄԱՆ ԾՐԱԳԻՐ՝ ՋՐԱՅԻՆ ՈԼՈՐՏԻ ԿԱՌԱՎԱՐՄԱՆ ՆՊԱՏԱԿՈՎ

Ավարտվեց ԳԱՏՕ ծրագրի կողմից իրականացվող Որոշումների կայացմանն աջակցող համակարգի (ՈԿԱՀ) օգտագործման վերապատրաստման ծրագիրը։ ՈԿԱՀ-ն Աշխարհագրական տեղեկատվական համակարգի հիման վրա նախագծված համակարգչային գործիք է, որը կիրառվում է ջրային ռեսուրսների կառավարման նպատակով։

Վերապատրաստման ծրագիրը նախատեսված էր պետական, գիտահետազոտական, կրթական հաստատությունների ջրային ոլորտի մասնագետների համար։ Մասնավորապես, ծրագրին մասնակցեցին ՀՀ շրջակա միջավայրի նախարարության երկու ստորաբաժանումների՝ Լիցենզիաների, թույլտվությունների և համաձայնեցումների վարչության և ‹‹Հիդրոօդերևութաբանության և մոնիթորինգի կենտրոն›› ՊՈԱԿ-ի աշխատակիցները,  ՀՀ բնապահպանության և ընդերքի տեսչական մարմնի, Հայաստանի ազգային ագրարային համալսարանի և Հակոբյան բնապահպանական կենտրոնի համապատասխան մասնագետները:

ՈԿԱՀ գործիքակազմին տիրապետումը կօգնի մասնագետներին ստանալ տվյալներ ջրային հաշվեկշռի, ջրատնտեսական հաշվեկշռի, կլիմայի փոփոխության պայմաններում տնտեսության տարբեր ոլորտների օգտագործման համար ջրային ռեսուրսների մատչելիության, ջրային ռեսուրսների էկոլոգիական վիճակի վերաբերյալ և կայացնել տվյալներով հիմնավորված որոշումներ։ ՈԿԱՀ-ն կիրառվում է գետավազանային կառավարման պլանավորման, տարբեր ջրավազանների կամ այլ տարածքների, ինչպես օրինակ՝ Արարատյան դաշտի, ջրային ռեսուրսների ավելի արդյունավետ կառավարման նպատակով։   

ՀԱՅՏ ՆԵՐԿԱՅԱՑՆԵԼՈՒ ՀՐԱՎԵՐ․ ՀՈՎՏԱՇԱՏԻ ԾՐԱԳԻՐ

Հայտ ներկայացնելու հրավեր (ՀՆՀ)
Նյութերի ձեռքբերում և շինարարական աշխատանքների իրականացում Հովտաշատ գյուղի ոռոգման համակարգի ընդլայնման շրջանակում

ՀՆՀ # 190121-01

ԱՄՆ ՄԶԳ «Գիտական առաջադեմ տեխնոլոգիաների օգտագործում և համագործակցություն հանուն ռեսուրսների համալիր պահպանության» (ԳԱՏՕ) ծրագիրը հրավիրում է ներկայացնելու հայտեր ՊԷ խողովակների, կցամասերի
ձեռքբերման, խողովակաշարի տեղադրման և մոնտաժման աշխատանքների իրականացման, ինչպես նաև փականային արկղի և ջրընդունիչի արկղի կառուցման համար՝ Հովտաշատ գյուղի ոռոգման համակարգի ընդլայնման ծրագրի հայեցակարգի շրջանակում:

Ծրագրի նկարագրությունը և հայտատուներին ներկայացվող պայմանները զետեղված են ՀՆՀ ամբողջական փաստաթղթում, որը կարելի է ներբեռնել հետևյալ հղմամբ՝

Հայտերը պետք է ներկայացվեն մինչև ս․թ․ փետրվարի 2-ը՝ Երևանի ժամանակով ժամը 17:00: Յուրաքանչյուր հայտատու պետք է հայտի էլեկտրոնային տարբերակը ներկայացնի aspired@engl.com հասցեով։

ԳԵՏԵՐԻ ԻՆՔՆԱՄԱՔՐՄԱՆ ԿԱՐՈՂՈՒԹՅԱՆ ԳՆԱՀԱՏՄԱՆ ՄԵԹՈԴԸ ՔՆՆԱՐԿՎԵՑ ՈԼՈՐՏԻ ՓՈՐՁԱԳԵՏՆԵՐԻ ՀԵՏ

Հունվարի 14-ին zoom հարթակում տեղի ունեցավ ԳԱՏՕ ծրագրի կողմից կազմակերպված հանդիպումը, որի նպատակն էր ոլորտի փորձագետների հետ քննարկել գետերի ինքնամաքրման կարողության գնահատման մեթոդի նախագիծը: ԳԱՏՕ ծրագրի մասնագետները ներկայացրեցին մեթոդի հիդրոքիմիական, հիդրոկենսաբանական, հիդրոմորֆոլոգիական բաղադրիչները, ինչպես նաև մշակման գործընթացը, մեթոդաբանությունը, նմուշառումները և հաշվարկման մեթոդները:    

Մեթոդի մշակման աշխատանքներն իրականացվում են ԳԱՏՕ ծրագրի կողմից, ՀՀ շրջակա միջավայրի նախարարության նախաձեռնությամբ` Արարատյան ջրավազանային տարածքի ստորերկրյա ջրերի արդյունավետ կառավարմանն ուղղված առաջնահերթ միջոցառումների շրջանակում: ԳԱՏՕ ծրագրի կողմից ձևավորված աշխատանքային խմբում ընդգրկված են ոլորտի համապատասխան փորձագետներ` հիդրոմորֆոլոգ, ջրի որակի մասնագետ, հիդրոկենսաբան, ինչպես նաև  շահագրգիռ մարմինների` ՀՀ շրջակա միջավայրի, արտակարգ իրավիճակների, տարածքային կառավարման և ենթակառուցվածքների նախարարությունների ներկայացուցիչներ: Ջրի նմուշառումները կատարվել են Քասախի գետավազանից` ելնելով մի շարք առանձնահատկություններից, այդ թվում` գետային ցանցի մորֆոլոգիան, հիդրոլոգիական սնման ռեժիմը, ջրի որակի վրա ազդող մարդածին և բնական ճնշումները, բազմամյա մոնիթորինգային տվյալների առկայությունը և այլ գործոններ:

Ինքնամաքրման կարողության ցուցիչի սահմանումը փորձագետների համոզմամբ շատ կարևոր է` հաշվի առնելով Հայաստանի գետերի աղտոտվածության մակարդակը: Հանդիպման մասնակիցները բարձր գնահատեցին ԳԱՏՕ ծրագրի փորձագետների կողմից հետազոտության համար ընտրված համապարփակ գիտական մոտեցումը, խնդիրների ուսումնասիրման խորությունն ու փոխկապակցվածությունը, ինչպես նաև աշխատանքային խմբի մեջ տարբեր փորձագետների ներգրավվածությունը: Դրական կողմերից է նաև այն, որ մեթոդի մեջ հաշվի է առնված գետերի սեզոնայնությունը: Հարցերը հիմնականում վերաբերում էին փորձագետների կողմից կիրառված հաշվարկման և նմուշառման մեթոդներին, վերլուծական տվյալների օգտագործմանը և մեկնաբանմանը, ինչպես նաև մեթոդի կիրարկման ապահովմանն ուղղված հետագա քայլերին:

Այս առումով, ՀՀ շրջակա միջավայրի նախարարության ներկայացուցիչը նշեց, որ գետերի ինքնամաքրման կարողության գնահատման մեթոդը նախարարության անձնակազմի կողմից կօգտագործվի ջրօգտագործման թույլտվությունների հայտերի գնահատման գործընթացում: Նա նաև ցանկացավ հանդիպման մասնակիցների կարծիքը լսել` որտեղ կարող է մեթոդը կիրառվել:

Մասնակիցները նշեցին կիրառության մի քանի այլ ոլորտներ: Մեթոդը կարող է արդյունավետ լինել կլիմայի փոփոխության կանխատեսումների, բիզնես գործունեության մեջ շրջակա միջավայրի վրա ազդեցության, այսինքն` գետերի վրա մարդածին ազդեցությունների գնահատման համար: Նշվեց նաև, որ գետերի ինքնամաքրման կարողության վերլուծությունը կարևոր է գետավազանային պլանավորման գործընթացների, մասնավորապես` հնարավոր կամ իրական ռիսկի ենթակա ջրային մարմինների որոշման համար:    

Գետերի ինքնամաքրման կարողության գնահատման մեթոդը, օգտագործողի ձեռնարկը և մեթոդի կիրարկումն ապահովող իրավական ակտի նախագիծը կամփոփվի և կներկայացվի ԳԱՏՕ ծրագրի կողմից ՀՀ շրջակա միջավայրի նախարարությանը։

ՄՐԳԱՇԱՏ ՀԱՄԱՅՆՔԻ ՈՌՈԳՄԱՆ ՀԱՄԱԿԱՐԳԻ ԲԱՐԵԼԱՎՄԱՆ ԾՐԱԳԻՐ

ԳԱՏՕ ծրագիրը Մրգաշատ համայնքում սկսում է ոռոգման համակարգի բարելավման նոր ծրագիր, որն ուղղված է ոռոգման արդյունավետության բարձրացմանը և համայնքի ոռոգելի հողատարածքների ավելացմանը։ Ծրագրի շնորհիվ 30 հեկտար հողատարածք կապահովվի ոռոգման ջրով, և ավելի քան 150 հողօգտագործողներ կօգտվեն արդյունավետ ոռոգման հնարավորություններից։   

Արարատյան դաշտի ստորերկրյա ջրատար հորիզոնից համայնքային ջրօգտագործման նպատակով հանվող ջրաքանակի զգալի մասը` մոտ 80%-ը կորչում է` բետոնե ջրանցքի մաշվածության և հողային ջրանցքից մեծ քանակությամբ ինֆիլտրացիայի պատճառով: Ջրի կորուստները հանգեցնում են պոմպի երկարաժամյա շահագործման և էլեկտրաէներգիայի մեծ ծախսերի:Ոռոգման ցանցի տեխնիկական արդիականացման շնորհիվ հնարավոր կլինի տարեկան խնայել 228,000 մ3 ջուր և 59,280 կՎտժ էլեկտրաէներգիա։  

Ոռոգման համակարգի բարելավման աշխատանքները մասնավորապես ներառում են.

  1. 600 մ երկարությամբ պոլիէթիլենային խողովակաշարի կառուցում` պոմպից ոռոգման ջուրը կարճ ճանապարհով անմիջապես դաշտերը մղելու համար.   
  2. մետաղական փականային արկղի (խցիկի) տեղադրում` կարգավորիչ փականները պաշտպանելու համար: Պոմպի կառավարման նոր վահանակի տեղադրում` փափուկ մեկնարկիչով (ստարտեր) և գերլարումից պաշտպանությամբ.
  3. գոյություն ունեցող հողային ջրանցքի վրայով անցումի կառուցում պողպատյա խողովակով.
  4. ոռոգման բաշխիչ ցանցի և երկու ջրթողների կառուցում:

ՋՐԱՄԱՏԱԿԱՐԱՐՄԱՆ ՆՈՐ ԾՐԱԳԻՐ ՍԱՐԴԱՐԱՊԱՏ ՀԱՄԱՅՆՔՈՒՄ

Մեկնարկել է ԳԱՏՕ ծրագրի և Սարդարապատի համայնքապետարանի Սարդարապատ գյուղի ջրամատակարարման բարելավման համատեղ ծրագիրը։  Սարդարապատը Արմավիրի մարզի մեծությամբ երկրորդ գյուղն է։ Գյուղում բնակվում է 5732 մարդ։  

Ներկայումս գյուղի ջրամատակարարումն իրականացվում է օրական 4-5 ժամվա գրաֆիկով։ Ջրի որակը չի համապատասխանում սանիտարական նորմերին։ Բարձր են ջրի կորուստները՝ մոտ 80%, ցանցի մաշվածության և շահագործվող պոմպերի անարդյունավետության պատճառով։  Ծրագրի ավարտից հետո համայնքը կունենա շուրջօրյա ջրամատակարարում՝ սանիտարական նորմերին համապատասխան։ Ջրի տարեկան խնայողությունները համակարգի բարելավման և կորուստների կրճատման արդյունքում կկազմեն մոտ 1.5 մլն․ մ3։

Այս ծրագրի իրականացման համար ԳԱՏՕ-ն հավանաբար կհամագործակցի նաև «Եվրասիա» բարեգործական հասարակական կազմակերպության հետ։ Վերջինս այս ծրագրին մասնակցելու նպատակով դիմել է Կոկա-Կոլա հիմնադրամի դրամաշնորհային  ֆինանսավորմանը, որը, ստանալու դեպքում, կօգտագործվի պոմպակայանի շինարարության մի հատվածի, վերամշակված պլաստիկից պատրաստված ջրաչափական արկղերի մի մասի ձեռքբերման, ինչպես նաև պլաստիկ թափոնների կառավարման վերաբերյալ հանրային իրազեկման և ուսուցման համար։

Որոշումների կայացմանն աջակցող համակարգի օգտագործման վերապատրաստման ծրագիր ջրային ոլորտի մասնագետների համար

Դեկտեմբերի 7-ին ԳԱՏՕ ծրագիրը մեկնարկել է Որոշումների կայացմանն աջակցող համակարգի (ՈԿԱՀ) օգտագործման երկշաբաթյա վերապատրաստման ծրագիր։ ՈԿԱՀ-ն ԱՏՀ միջավայրում ինտեգրված համակարգչային գործիք է, որն օգտագործվում է ջրային ռեսուրսների կառավարման նպատակով։

Դասընթացին մասնակցում են Շրջակա միջավայրի նախարարության համապատասխան ստորաբաժանումների, ՀՀ բնապահպանության և ընդերքի տեսչական մարմնի մասնագետներն, ինչպես նաև գիտահետազոտական հաստատությունների ներկայացուցիչները։

Դասընթացի նպատակն է տալ գործիքի վերաբերյալ կիրառական գիտելիքներ և ներառում է բազմաթիվ գործնական վարժություններ։ Դասընթացի սկզբնական փուլն ուղղված է լինելու ԱՏՀ հիմունքների տիրապետմանը՝ ապահովելու մասնակիցների շրջանում ԱՏՀ գիտելիքների անհրաժեշտ մակարդակ։ Հաջորդիվ, մասնակիցներին ներկայացվելու է ՈԱԿՀ-ի կառուցվածքն ու հիմնական բաղադրիչները, այդ թվում՝ հիդրոլոգիական և կլիմայի փոփոխության մոդելները, ջրի հաշվեկշռի, ջրատնտեսական հաշվեկշռի, ջրի որակի գնահատման բաղադրիչները, գետերի էկոլոգիական հոսքի գնահատման մեթոդը և այլն։